PrEP Tenof EM là gì? Công dụng, cách dùng và những điều cần biết

PrEP Tenof EM là gì?

PrEP Tenof EM là một trong những thuốc có thành phần Emtricitabine 200 mg và Tenofovir Disoproxil Fumarate 300 mg (FTC/TDF). Đây là phối hợp hoạt chất được sử dụng trong dự phòng trước phơi nhiễm HIV – thường được gọi là PrEP.

Sản phẩm Tenof EM trong hình được sản xuất bởi Hetero, quy cách hộp kèm lọ 30 viên nén bao phim và thuộc nhóm thuốc kê đơn.

PrEP được sử dụng cho những người chưa nhiễm HIV nhưng có khả năng tiếp xúc với HIV trong tương lai. Khi sử dụng đúng chỉ định và duy trì đúng cách, PrEP đường uống có thể giảm khoảng 99% nguy cơ nhiễm HIV qua quan hệ tình dục. CDC

Điều quan trọng là PrEP Tenof EM không phải thuốc điều trị sau khi đã nhiễm HIV, và cũng không nên tự mua thuốc về sử dụng khi chưa xác định tình trạng HIV.


Thành phần của PrEP Tenof EM

PrEP Tenof em

Mỗi viên Tenof EM chứa:

  • Emtricitabine (FTC): 200 mg
  • Tenofovir Disoproxil Fumarate (TDF): 300 mg

Đây là phối hợp FTC/TDF được sử dụng phổ biến trong PrEP đường uống.

Hai hoạt chất giúp ngăn HIV nhân lên nếu virus xâm nhập vào cơ thể trong thời gian người dùng đang có nồng độ thuốc dự phòng phù hợp.

Vì vậy, hiệu quả của PrEP Tenof EM phụ thuộc rất nhiều vào việc sử dụng thuốc đúng hướng dẫn và đúng lịch.


PrEP Tenof EM dành cho những ai?

PrEP được sử dụng cho người không nhiễm HIV nhưng có khả năng tiếp xúc với HIV qua đường tình dục hoặc một số hình thức phơi nhiễm khác. CDC hiện xác định PrEP là lựa chọn dự phòng dành cho người lớn và thanh thiếu niên không nhiễm HIV nhưng có khả năng tiếp xúc với HIV. CDC

Một số trường hợp có thể trao đổi với bác sĩ về PrEP gồm người:

  • Có quan hệ tình dục và muốn chủ động tăng khả năng dự phòng HIV.
  • Có bạn tình nhiễm HIV nhưng chưa xác định hoặc chưa duy trì tải lượng virus dưới ngưỡng ức chế.
  • Có nhiều bạn tình hoặc đôi khi quan hệ không sử dụng bao cao su.
  • Thuộc nhóm nam quan hệ tình dục đồng giới (MSM) có nguy cơ phơi nhiễm.
  • Từng phải sử dụng PEP và vẫn tiếp tục có nguy cơ trong tương lai.
  • Muốn có thêm một biện pháp chủ động bên cạnh bao cao su.

Không nên chỉ dựa vào một lần quan hệ hoặc cảm giác “nguy cơ cao hay thấp” để tự quyết định uống thuốc. Bác sĩ có thể đánh giá tình huống và lựa chọn hình thức PrEP phù hợp hơn.


PrEP Tenof EM có hiệu quả như thế nào?

Một trong những câu hỏi thường gặp nhất là PrEP Tenof EM có thực sự hiệu quả không?

Theo CDC, PrEP đường uống khi được sử dụng đúng chỉ định có thể giảm khoảng 99% nguy cơ nhiễm HIV qua đường tình dục. Hiệu quả sẽ giảm nếu thuốc không được sử dụng đúng lịch hoặc bỏ thuốc thường xuyên. CDC

Tuy nhiên, cần hiểu rằng con số 99% là hiệu quả của PrEP khi được sử dụng đúng, không có nghĩa một viên thuốc có thể lập tức bảo vệ sau khi uống.

PrEP cần có thời gian để hoạt chất đạt nồng độ thích hợp trong cơ thể.


Uống PrEP Tenof EM bao lâu thì có tác dụng?

Với PrEP đường uống FTC/TDF, thời gian đạt mức thuốc liên quan đến khả năng bảo vệ phụ thuộc vào đường phơi nhiễm.

Theo hướng dẫn hiện tại của CDC:

Quan hệ hậu môn tiếp nhận: thuốc đạt mức bảo vệ tối đa sau khoảng 7 ngày sử dụng PrEP hằng ngày.

Quan hệ qua đường âm đạo tiếp nhận: có thể cần tới khoảng 21 ngày sử dụng hằng ngày để đạt mức thuốc tối đa liên quan đến khả năng bảo vệ.

CDC cũng lưu ý hiện chưa có đủ dữ liệu để xác định chính xác thời gian đạt mức bảo vệ tối đa đối với quan hệ hậu môn chủ động hoặc quan hệ âm đạo chủ động. CDC

Vì vậy, không nên tự quy đổi thành “uống bao nhiêu viên là chắc chắn an toàn” mà cần lựa chọn phác đồ phù hợp với từng người.


Có những cách nào sử dụng PrEP Tenof EM?

Với thuốc PrEP có thành phần FTC/TDF như Tenof EM, hai cách sử dụng thường được nhắc đến là PrEP hằng ngày và PrEP theo tình huống 2-1-1.

PrEP hằng ngày

Đây là hình thức sử dụng PrEP đều đặn theo hướng dẫn chuyên môn.

Ưu điểm của cách dùng hằng ngày là lịch uống đơn giản và phù hợp hơn với người có quan hệ tình dục tương đối thường xuyên hoặc khó dự đoán trước thời điểm quan hệ.

Việc uống thuốc đều giúp duy trì nồng độ thuốc trong cơ thể.

PrEP tình huống 2-1-1

Phác đồ 2-1-1 sử dụng FTC/TDF theo thời điểm quan hệ:

2 viên trước quan hệ từ 2–24 giờ →
1 viên sau liều đầu tiên 24 giờ →
1 viên tiếp theo sau liều đầu tiên 48 giờ.

WHO đã đưa PrEP theo tình huống 2+1+1 trở thành một lựa chọn cho nam quan hệ tình dục đồng giới (MSM) trong hướng dẫn của tổ chức này. World Health Organization

Tuy nhiên, 2-1-1 không phải phác đồ áp dụng cho tất cả mọi người. CDC cũng lưu ý phương pháp này chưa được FDA phê duyệt như một lịch dùng PrEP chính thức tại Hoa Kỳ và CDC không khuyến nghị sử dụng đại trà. CDC

Vì vậy, người dùng PrEP Tenof EM theo tình huống nên được nhân viên y tế tư vấn cụ thể, đặc biệt khi có nhiều lần quan hệ liên tiếp hoặc lịch quan hệ thay đổi.


Cần xét nghiệm gì trước khi sử dụng PrEP Tenof EM?

Đây là bước rất quan trọng nhưng nhiều người thường bỏ qua.

Trước khi bắt đầu PrEP Tenof EM, người dùng cần được xác định không nhiễm HIV. CDC cũng yêu cầu xác định tình trạng HIV trước khi bắt đầu PrEP. CDC

Tùy trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định thêm:

Xét nghiệm chức năng thận: Tenofovir được đào thải chủ yếu qua thận nên cần đánh giá chức năng thận trước và trong quá trình sử dụng ở những trường hợp phù hợp.

Xét nghiệm viêm gan B: FTC và TDF cũng có hoạt tính với virus viêm gan B. Người có viêm gan B cần được bác sĩ đánh giá trước khi bắt đầu hoặc ngừng thuốc.

Sàng lọc các bệnh lây truyền qua đường tình dục: như giang mai, lậu hoặc Chlamydia tùy hành vi nguy cơ.

Các xét nghiệm này giúp lựa chọn PrEP an toàn hơn và xây dựng lịch theo dõi phù hợp.


PrEP Tenof EM có phòng được các bệnh lây truyền qua đường tình dục khác không?

Không.

PrEP có mục tiêu chính là dự phòng HIV. Thuốc không phòng ngừa các bệnh lây truyền qua đường tình dục như:

giang mai, lậu, Chlamydia, HPV, herpes sinh dục và nhiều nhiễm trùng khác.

CDC cũng lưu ý PrEP không ngăn ngừa các STI khác hoặc mang thai. CDC

Do đó, sử dụng PrEP không có nghĩa là phải từ bỏ bao cao su. Bao cao su vẫn là một biện pháp quan trọng để giảm nguy cơ của nhiều bệnh lây truyền qua đường tình dục.


PrEP Tenof EM có tác dụng phụ không?

Phần lớn người sử dụng PrEP có thể dung nạp thuốc tốt. Một số người có thể gặp các triệu chứng trong giai đoạn đầu như:

buồn nôn, khó chịu đường tiêu hóa, đau đầu, mệt mỏi hoặc đau bụng.

Theo CDC, những triệu chứng này thường giảm dần theo thời gian. Nếu triệu chứng nghiêm trọng hoặc kéo dài, người sử dụng nên trao đổi với nhân viên y tế thay vì tự ngưng thuốc. CDC

Ngoài ra, vì Tenof EM chứa TDF nên chức năng thận là một trong những yếu tố cần được quan tâm trong quá trình theo dõi.


PrEP Tenof EM khác PEP như thế nào?

Đây là hai khái niệm rất dễ nhầm.

PrEP là dự phòng trước phơi nhiễm. Người chưa nhiễm HIV sử dụng PrEP khi dự đoán mình có thể tiếp tục có nguy cơ tiếp xúc với HIV.

PEP là dự phòng sau phơi nhiễm, được sử dụng sau khi một nguy cơ đã xảy ra và cần được bắt đầu càng sớm càng tốt.

Vì vậy, nếu vừa xảy ra một tình huống nguy cơ mà trước đó chưa sử dụng PrEP đúng cách, không nên tự uống Tenof EM rồi xem đó là PEP. Cần được đánh giá càng sớm càng tốt để xác định có cần phác đồ PEP hay không.


Có nên tự mua PrEP Tenof EM về uống?

Không nên sử dụng thuốc chỉ dựa trên thông tin đọc được trên mạng.

Trước khi sử dụng PrEP Tenof EM, ít nhất cần xác định tình trạng HIV và đánh giá những yếu tố liên quan đến sức khỏe, thuốc đang sử dụng và hình thức phơi nhiễm.

Sau khi bắt đầu PrEP, người dùng cũng cần xét nghiệm HIV và theo dõi định kỳ theo hướng dẫn của cơ sở y tế.

Điều này không chỉ giúp sử dụng PrEP an toàn mà còn giúp phát hiện sớm các vấn đề sức khỏe tình dục khác.


Tư vấn sử dụng PrEP Tenof EM tại GALANT

Nếu bạn đang cân nhắc sử dụng PrEP Tenof EM nhưng chưa biết nên uống hằng ngày hay theo tình huống, bước đầu tiên nên là đánh giá nguy cơ và xét nghiệm HIV trước khi bắt đầu thuốc.

Tại GALANT, khách hàng có thể được hỗ trợ:

✓ Tư vấn PrEP theo hành vi và tần suất quan hệ
✓ Xét nghiệm HIV trước khi sử dụng PrEP
✓ Đánh giá các xét nghiệm cần thiết trước khi dùng thuốc
✓ Hướng dẫn sử dụng PrEP hằng ngày hoặc theo tình huống khi phù hợp
✓ Theo dõi trong quá trình sử dụng PrEP
✓ Sàng lọc các bệnh lây truyền qua đường tình dục

Không có một cách sử dụng PrEP phù hợp cho tất cả mọi người. Việc lựa chọn đúng thuốc, đúng lịch sử dụng và duy trì xét nghiệm định kỳ sẽ giúp PrEP phát huy hiệu quả dự phòng tốt nhất.


Câu hỏi thường gặp về PrEP Tenof EM

PrEP Tenof EM có phải thuốc điều trị HIV không?
Tenof EM chứa các hoạt chất kháng virus, nhưng khi được sử dụng dưới hình thức PrEP, mục tiêu là dự phòng HIV cho người chưa nhiễm. Người đã nhiễm HIV không nên sử dụng FTC/TDF đơn độc để tự điều trị.

PrEP Tenof EM uống 1 viên mỗi ngày được không?
FTC/TDF có thể được sử dụng trong phác đồ PrEP hằng ngày. Tuy nhiên, trước khi bắt đầu cần xác định HIV âm tính và được hướng dẫn cách sử dụng phù hợp.

Tenof EM có dùng theo 2-1-1 được không?
Phác đồ 2-1-1 đã được nghiên cứu với FTC/TDF và WHO đưa ra như một lựa chọn cho MSM. Phác đồ này không phù hợp với tất cả đối tượng. World Health Organization

Uống PrEP có cần dùng bao cao su không?
Có thể kết hợp. PrEP phòng HIV nhưng không bảo vệ khỏi nhiều bệnh lây truyền qua đường tình dục khác. CDC

PrEP có hiệu quả 100% không?
Không nên mô tả PrEP là bảo vệ 100%. Theo CDC, khi sử dụng đúng chỉ định, PrEP giảm nguy cơ nhiễm HIV qua quan hệ tình dục khoảng 99%.